Tekst: Brigitte; Foto's: firmm

Toen we eind mei, na 9 dagen zonder tochten vanwege de hevige levante, eindelijk weer de zee op konden, kregen we veel waarnemingen van vinvissen. Wat men normaal gezien over vinvissen weet, is dat ze kolossaal zijn. Onze zeebioloog José vroeg aan één van onze kleine passagiers aan boord hoe groot zo'n vinvis dan wel is. Hij wist heel trots dat ze 100 m lang worden. Nou, zo groot zijn ze dan toch niet, maar met zo'n 25 meter toch een kwart daarvan. Een andere kleine gast wist tijdens de informatieve lezing vóór de trip dat walvisvrouwtjes groter zijn dan de mannetjes. Of dat klopt? Het antwoord staat verder onderaan.

Gedurende ongeveer 10 dagen konden we ons verheugen over 9 waarnemingen. Altijd zwommen de dieren in westelijke richting, wat gebruikelijk is voor deze tijd van het jaar.

Waarnemingen van vinvissen 30/05-08/06

30. 30 mei om 14:35, 5 vinvissen
31. 31 mei om 12:30, 4 vinvissen
32. 31 mei om 12:30, 4 vinvissen
33. 01 juni om 12:25, 3 vinvissen
34. 01 juni om 13:45, 3 vinvissen en om 14:15, 1 vinvis
35. 03 juni om 12:50, 1 vinvis
36. 04 juni om 11:20, 2 vinvissen + 2 kalveren
37. 04 juni om 14:40, 2 vinvissen, springend
38. 08 juni om 12:15, 1 vinvis

6 feiten die u waarschijnlijk niet weet over vinvissen:

-) Vrouwelijke vinvissen zijn groter dan mannelijke.

De kleine jongen had dus gelijk. En dit is wel het geval bij alle 6 soorten baleinwalvissen. Deze eigenschap noemt men seksuele dimorfie en heeft te maken met de extreem biologische eisen die voortplanting, zoogtijd en migratie meebrengen. Een groter wijfje kan meer vetreserves opbouwen.

-) De sneltreinen onder de walvissen

Vinvissen behoren tot de snelste grote walvissen. Vanwege hun snelheid en hun slanke, gestroomlijnde lichaam worden ze ook de windhonden van de zeeën genoemd. In korte sprints halen ze snelheden tot ongeveer 47 km/u.

-) De walvis met het asymmetrische gezicht

Het voorste derde deel (kan ook tot de helft zijn) van de baleinen aan de rechterkant is zeer licht of wit. In het achterste deel zijn ze donkerder gekleurd. Aan de linkerkant daarentegen zijn alle baleinen donkergrijs. Ook aan de onderkaak ziet men deze asymmetrie: rechts is ze wit, links donkergrijs. Bij de tong en de binnenkant van de mond is het juist andersom: linkerkant licht, rechterkant donker. Als reden hiervoor geldt zowel het vangen van de prooi als camouflage.

-) De bijna vergeten ramp

In Andalusië werd de vinvis tussen ongeveer 1920 en 1960 bejaagd door boten, die werden geëxploiteerd door de walvisfabriek in Getares (Algeciras). Ongeveer 5.000 dieren werden in deze periode gedood. Hoewel de walvisvangst allang voorbij is, zijn er andere bedreigingen voor de dieren. De status op de Rode Lijst van de IUCN werd na de evaluaties van 2018-2021 zelfs van bedreigd naar sterk bedreigd verhoogd voor de subpopulatie van de Middellandse Zee.

-) Een eeuw in de oceaan

Vinvissen kunnen zeer oud worden. Tot wel 100 jaar kunnen ze door de oceaan zwemmen. Er werden echter ook al duidelijk oudere exemplaren gevonden. Tot 2010 gold een walvis van 116 jaar als de oudste van zijn soort. Daarna werd vóór Denemarken een dier gevonden waarvan de leeftijd werd geschat op 130-140 jaar. Hoe kan men de ouderdom te weten komen? Experts analyseren daarvoor chemisch de aminozuren in de ooglens.

-) Gigantische honger met gevaren

Met een gewicht van 30-80 ton heeft de vinvis al een hele hoeveelheid voedsel nodig. Tot wel 2.000 kilogram filtert hij daarvoor dagelijks uit het water. Alles wat aan krill en kleine vissen in zijn baleinen blijft hangen, wordt doorgeslikt. En helaas ook het plastic, dat onvrijwillig wordt opgenomen. Deze plastic cocktail verstopt dan jammer genoeg vaak zijn maag.